Bu ay\u0131n ba\u015flar\u0131nda Beyaz Saray’a g\u00f6nderilen \u00f6zel bir mektupta K\u00fcrdistan B\u00f6lgesi’nin ba\u015fbakan\u0131, ABD m\u00fcdahale etmedi\u011fi takdirde K\u00fcrdistan’\u0131n ve Irak’\u0131n 2003 sonras\u0131 federal sisteminin yak\u0131n zamanda \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalaca\u011f\u0131 konusunda uyard\u0131. Mesrur Barzani, \u00f6zerk b\u00f6lge i\u00e7in siyasi ve ekonomik zorluklar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 ve Ba\u011fdat’ta giderek sald\u0131rganla\u015fan bir h\u00fck\u00fcmetin oldu\u011fu bir d\u00f6nemde ola\u011fan\u00fcst\u00fc uyar\u0131s\u0131n\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n
K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi (KBY) ABD \u00e7\u0131karlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7e\u015fitli a\u00e7\u0131lardan \u00f6nemlidir. Pe\u015fmerge g\u00fc\u00e7leri I\u015e\u0130D ve di\u011fer a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k yanl\u0131s\u0131 gruplara kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede kilit ortaklar ve Bat\u0131’n\u0131n hem Irak hem de Suriye’deki ter\u00f6rle m\u00fccadele \u00e7abalar\u0131 i\u00e7in hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. B\u00f6lge, tarihsel olarak Irak’\u0131n geri kalan\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fma ve karga\u015faya kar\u015f\u0131 bir tampon olu\u015fturmu\u015f, yakla\u015f\u0131k 1 milyon \u00fclke i\u00e7inde yerinden edilmi\u015f insan ve m\u00fclteciye g\u00fcvenli bir s\u0131\u011f\u0131nak sa\u011flarken, ayn\u0131 zamanda Bat\u0131 \u00fclkelerine \u00e7ok say\u0131da sald\u0131r\u0131 d\u00fczenlemekten sorumlu \u0130ran destekli militan milis gruplar\u0131n\u0131n y\u00fckseli\u015fini de s\u0131n\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Ancak Washington art\u0131k \u00c7in’le artan rekabeti ve Ukrayna’daki sava\u015fla me\u015fgul oldu\u011fundan K\u00fcrdistan’a pek ilgi g\u00f6sterilmiyor. Amerika’n\u0131n odak noktas\u0131n\u0131n ba\u015fka bir yerde oldu\u011funu hisseden KBY’nin rakipleri, aralar\u0131nda ABD’nin ter\u00f6rist olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 milis gruplar\u0131 da \u00e7ember olu\u015fturmaya ba\u015flad\u0131. K\u00fcrdistan’\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc, sonu\u00e7lar\u0131 Irak’\u0131n \u00e7ok \u00f6tesine uzanan ayaklanma ve kaosa yol a\u00e7acakt\u0131r.<\/p>\n
K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi son y\u0131llarda bir dizi s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fad\u0131. Mesrur Barzani’nin 2019’da g\u00f6reve gelmesinden k\u0131sa bir s\u00fcre sonra kabinesi bir salg\u0131nla, ABD ile \u0130ran ve ona ba\u011fl\u0131 milisler aras\u0131nda askeri bir gerilimle ve 2020’de ham petrol fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesiyle petrol gelirlerinin b\u00fcy\u00fck bir darbe almas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan bir ekonomik krizle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131.<\/p>\n
K\u00fcrdistan ayn\u0131 zamanda en b\u00fcy\u00fck iki siyasi parti olan Barzani’nin K\u00fcrdistan Demokrat Partisi (KDP) ile K\u00fcrdistan Yurtseverler Birli\u011fi (YNK) aras\u0131ndaki rekabet nedeniyle de zay\u0131flad\u0131. Aralar\u0131ndaki b\u00f6l\u00fcnme, 2021 parlamento se\u00e7imlerinden sonra Irak h\u00fck\u00fcmetinin kurulmas\u0131na y\u00f6nelik m\u00fczakereler s\u0131ras\u0131nda K\u00fcrtlerin Ba\u011fdat’taki pazarl\u0131k g\u00fcc\u00fcn\u00fc zay\u0131flatt\u0131. \u0130ran ve 200.000 ki\u015filik \u015femsiye milis \u00f6rg\u00fct\u00fc Ha\u015fdi \u015eabi de dahil olmak \u00fczere m\u00fcttefikleri, Irak devleti \u00fczerindeki n\u00fcfuzlar\u0131n\u0131 geni\u015fletmek i\u00e7in YNK ile ittifak kurarak K\u00fcrt anla\u015fmazl\u0131klar\u0131ndan yararland\u0131 .<\/p>\n
\u0130ran destekli gruplar da Irak yarg\u0131s\u0131 \u00fczerindeki kontrollerini sa\u011flamla\u015ft\u0131rd\u0131 ve \u015eubat 2022’de T\u00fcrkiye \u00fczerinden K\u00fcrt petrol ihracat\u0131n\u0131n yasa d\u0131\u015f\u0131 oldu\u011funa dair bir karar\u0131n yolunu a\u00e7t\u0131. Bu, bir y\u0131l sonra ayn\u0131 sonuca varan uluslararas\u0131 tahkim karar\u0131n\u0131 etkiledi. O zamandan bu yana K\u00fcrt petrol ihracat\u0131n\u0131n durmas\u0131 b\u00f6lge ekonomisini felce u\u011fratt\u0131 ve k\u00fcresel enerji piyasalar\u0131n\u0131 etkiledi; bu durum, Ha\u015fdi \u015eabi ve onun K\u00fcrdistan’\u0131n ekonomik ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131rma umutlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir kazan\u00e7t\u0131.<\/p>\n
Bu ay\u0131n ba\u015flar\u0131nda, \u0130ran ba\u011flant\u0131l\u0131 gruplar, Ha\u015fdi \u015eabi\u2019nin federal h\u00fck\u00fcmetin deste\u011fiyle milislerini harekete ge\u00e7irmesinin ard\u0131ndan K\u00fcrt g\u00fc\u00e7lerinin 2017’de geri \u00e7ekildi\u011fi, petrol zengini tart\u0131\u015fmal\u0131 Kerk\u00fck kentinde K\u00fcrt protestocular\u0131 katletti . Irak Ba\u015fbakan\u0131 Sudani ile Barzani aras\u0131ndaki anla\u015fman\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak KDP \u015fehirdeki bir \u00fcsse d\u00f6necekti ancak Ha\u015fdi \u015eabi, A\u011fustos ay\u0131nda Kerk\u00fck’\u00fc Erbil’e ve di\u011fer K\u00fcrt illerine ba\u011flayan otoyolu kapatarak bunu baltalamak i\u00e7in harekete ge\u00e7ti. Her g\u00fcn karayoluna ba\u011f\u0131ml\u0131 olan insanlar\u0131n hayatlar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131, \u00a0protestolara yol a\u00e7t\u0131. Katliam\u0131n ard\u0131ndan Ha\u015fdi \u015eabi ile i\u015fbirli\u011fi yapan Ba\u011fdat’taki Federal Y\u00fcksek Mahkeme , KDP’nin geri d\u00f6n\u00fc\u015f karar\u0131n\u0131 ask\u0131ya ald\u0131.<\/p>\n
KDP ile YNK aras\u0131ndaki b\u00f6l\u00fcnme K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi\u2019ni derinden sarst\u0131. Asl\u0131nda karde\u015f\u00e7e rekabet onlarca y\u0131ld\u0131r K\u00fcrtlerin A\u015fil topu\u011fu olmu\u015ftur. 1994 ile 1998 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda iki taraf, b\u00f6lgenin kontrol\u00fc i\u00e7in bir i\u00e7 sava\u015fa giri\u015fti ve bu sava\u015f, sonunda ABD’nin arabuluculu\u011fuyla \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc. 1998’deki bar\u0131\u015f anla\u015fmas\u0131, 2003’te ABD\u2019nin Irak\u2019a girmesinin ard\u0131ndan K\u00fcrdistan’\u0131n alt\u0131n \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n temelini olu\u015fturan stratejik bir anla\u015fman\u0131n yolunu a\u00e7t\u0131; bu, K\u00fcrtlere Irak devleti \u00fczerinde \u00e7ok b\u00fcy\u00fck n\u00fcfuz kazand\u0131rd\u0131, \u00f6zerkliklerini geni\u015fletti ve benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir ekonomik geli\u015fmeyi h\u0131zland\u0131rd\u0131.<\/p>\n
Bug\u00fcnk\u00fc rekabet, yeni nesil K\u00fcrt liderler aras\u0131ndaki ki\u015filik \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 temsil etse de, ayn\u0131 zamanda iki partinin 2003’ten bu yana izledi\u011fi gidi\u015fat\u0131 da yans\u0131t\u0131yor. KDP, g\u00fcc\u00fcn\u00fcn b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131, kendisine se\u00e7im ba\u015far\u0131s\u0131 sa\u011flayan uzun s\u00fcredir devam eden \u00f6rg\u00fctsel disiplinine bor\u00e7ludur. 2012’den bu yana ba\u015fbakanl\u0131k makam\u0131n\u0131 kontrol etmesinin yolunu a\u00e7t\u0131. \u00d6te yandan YNK, kuruldu\u011fu 1970’lerden bu yana neredeyse hiziple\u015fmi\u015f durumda. 2021’de Bafel Talabani, kuzeni Lahur’u partinin e\u015fba\u015fkan\u0131 ve ter\u00f6rle m\u00fccadele ve istihbarat g\u00fc\u00e7lerinin ba\u015f\u0131 olarak g\u00f6revden almak i\u00e7in bir darbe ba\u015flatt\u0131.<\/p>\n
Bu \u015fiddet dinamikleri, YNK’nin KDP’ye ciddi bir alternatif sunma becerisini zay\u0131flatt\u0131. Rakibini siyasi ve ekonomik a\u00e7\u0131dan zay\u0131flatmak i\u00e7in Ba\u011fdat’ta \u0130ran yanl\u0131s\u0131 gruplarla birlikte \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 tercih etti. YNK liderli\u011fi, bazen bu gruplar\u0131n K\u00fcrdistan’a y\u00f6nelik f\u00fcze ve insans\u0131z hava arac\u0131 sald\u0131r\u0131lar\u0131na ra\u011fmen, arka plan\u0131nda , ABD Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yapt\u0131r\u0131m uygulanan \u0130ran yanl\u0131s\u0131 bireylere ve gruplarla d\u00fczenli olarak g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n
Bu, Washington ve onun partiyle ili\u015fkilerinin yan\u0131 s\u0131ra YNK’nin kendisi i\u00e7in de ciddi sorular\u0131 g\u00fcndeme getiriyor. \u0130ran ve Ba\u011fdat’a y\u00f6nelmek, YNK’nin kendisini yerel olarak yeniden savunmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olabilir, ancak KDP’yi zay\u0131flatmak i\u00e7in bir b\u00fct\u00fcn olarak K\u00fcrdistan’\u0131 baltalamak, Ha\u015fdi \u015eabi’nin iyi niyetine dayand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in olduk\u00e7a tehlikelidir. Ayr\u0131ca K\u00fcrdistan’\u0131n \u00f6zerkli\u011fiyle kumar oynama riski ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in potansiyel olarak varolu\u015fsald\u0131r.<\/p>\n
K\u00fcrtlerin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 ve \u0130ran’\u0131n K\u00fcrdistan’a sald\u0131r\u0131lar\u0131(tacizi) ABD’nin \u00e7\u0131karlar\u0131 \u00fczerinde geni\u015f kapsaml\u0131 sonu\u00e7lar do\u011furuyor. K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi, I\u015e\u0130D\u2019in kal\u0131c\u0131 yenilgisini g\u00fcvence alt\u0131na alma ortakl\u0131\u011f\u0131nda\u00a0 hayati bir m\u00fcttefiktir. K\u00fcrtler aras\u0131 b\u00f6l\u00fcnmeler, \u0130ran’\u0131n Irak devletine boyun e\u011fdirme \u00e7abalar\u0131 ve K\u00fcrdistan’daki ekonomik \u00e7alkant\u0131lar, ABD’nin I\u015e\u0130D\u2019de kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc operasyonlar\u0131 baltal\u0131yor ve Washington taraf\u0131ndan ter\u00f6rist olarak tan\u0131mlanan \u0130ran destekli militan gruplar\u0131 g\u00fc\u00e7lendiriyor. Erbil\u2019deki ABD \u00fcss\u00fc, Washington’un Orta Do\u011fu’daki en \u00f6nemli askeri \u00fcslerinden ve dinleme noktalar\u0131ndan biri olup, hem Irak hem de Suriye’deki operasyonlar i\u00e7in \u00f6zel operasyonlar merkezi ve haz\u0131rl\u0131k alan\u0131 olarak hizmet vermektedir .<\/p>\n
Bu \u00fcss\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131, ABD- K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye yard\u0131mc\u0131 olacak bir siyasi d\u00fczeni gerektiriyor; \u0130ran, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi\u2019ni ara\u00e7salla\u015ft\u0131rarak zay\u0131flatmay\u0131 ve sonunda yok etmeyi umdu\u011fu bilinen bir \u015fey. \u0130ran, son yirmi y\u0131lda Ba\u011fdat’ta yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, K\u00fcrdistan’da da ABD’nin yerini almak i\u00e7in uzun bir oyun oynamaya istekli oldu\u011funu kan\u0131tlad\u0131 .<\/p>\n
Bu nedenle Washington’un, Tahran’la gizli gizli anla\u015fmas\u0131n\u0131 sona erdirmesi i\u00e7in YNK’ye bask\u0131 yapmak \u00fczere devreye girmesi gerekiyor. YNK ve liderli\u011fi, YNK’nin ortak oldu\u011fu \u0130ran’a yak\u0131n gruplar\u0131n ve yetkililerin faaliyetlerini engellemek i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f\u00a0 ABD yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 ihlal etme riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya.<\/p>\n
Bu yapt\u0131r\u0131mlar, Washington’un hem \u0130ran’\u0131n sald\u0131r\u0131n\u0131(taciz) kontrol alt\u0131na almak hem de yapt\u0131r\u0131m altyap\u0131s\u0131n\u0131n g\u00fcvenilirli\u011fini korumak amac\u0131yla YNK i\u00e7in k\u0131rm\u0131z\u0131 \u00e7izgiler olu\u015fturabilir. Washington ayn\u0131 zamanda YNK’yi, K\u00fcrdistan’\u0131 1990’lardaki ikili idari yap\u0131ya d\u00f6nd\u00fcrme tehdidinden cayd\u0131rmal\u0131; aksi takdirde bu, K\u00fcrdistan’\u0131n \u00f6zerkli\u011fini ve 2005 Irak anayasas\u0131 kapsam\u0131nda zorlukla kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131 etkili bir \u015fekilde ortadan kald\u0131racakt\u0131r . Bu sistem, iki iktidar partisinin b\u00f6lge \u015fehirlerini iki ayr\u0131 y\u00f6netim olarak y\u00f6netmesini sa\u011flad\u0131 ve Irak’\u0131n kom\u015fular\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirirken, ABD’nin Irak ve b\u00f6lgedeki stratejik \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 baltalad\u0131.<\/p>\n
Ankara, son d\u00f6nemde YNK’nin kalesi S\u00fcleymaniye’ye s\u0131\u011f\u0131nan PKK sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131na ve ba\u011fl\u0131 gruplar\u0131na y\u00f6nelik insans\u0131z hava arac\u0131 sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131 . Bu durum \u015fehirde istikrar\u0131 bozdu ve YNK’nin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rd\u0131 .<\/p>\n
YNK, \u015fiddetli bir \u00e7at\u0131\u015fmay\u0131 tetikleyece\u011fi i\u00e7in PKK’yi geri \u00e7ekilmeye zorlayamaz, ancak T\u00fcrkiye’nin daha fazla sald\u0131r\u0131 yapmas\u0131n\u0131 g\u00f6ze alamaz. Fakat Ankara ile, saflar\u0131nda PKK ile ba\u011flant\u0131l\u0131 olan Ha\u015fdi \u015eabi ile olan gizli gizli anla\u015fmas\u0131n\u0131 sona erdirme taahh\u00fcd\u00fc temelinde bir pazarl\u0131k yapabilir . Bu, YNK’nin art\u0131k do\u011frudan veya dolayl\u0131 olarak PKK’ye izin vermemesini sa\u011flayacakt\u0131r. \u0130ran’\u0131n etkisini azaltacak, T\u00fcrkiye’nin endi\u015felerini hafifletecek ve T\u00fcrk sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan kaynaklanan jeopolitik gerilimleri azaltacak<\/p>\n
Dahas\u0131 Washington, Ba\u011fdat’\u0131n, \u0130ran’a yak\u0131n gruplar taraf\u0131ndan Ba\u011fdat’ta yarg\u0131y\u0131 boyunduruk alt\u0131na almak yoluyla kurgulanan, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi ekonomisine kar\u015f\u0131 uygulad\u0131\u011f\u0131 cezai tedbirlerine kar\u015f\u0131 koymada ba\u015far\u0131s\u0131z oldu etkisiz bir \u015fekilde k\u0131nad\u0131. K\u00fcrdistan’\u0131n petrol ihracat\u0131n\u0131n ask\u0131ya al\u0131nmas\u0131, g\u00fcnde 500.000 varil K\u00fcrt petrol\u00fcn\u00fcn k\u00fcresel pazarlara ula\u015fmas\u0131n\u0131 da durdurdu ; bu, Irak’\u0131n toplam ihracat\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 10’u veya k\u00fcresel \u00fcretimin y\u00fczde 0,5’i anlam\u0131na geliyor. Bunun b\u00f6lgenin \u00e7ok \u00f6tesinde yans\u0131malar\u0131 var; Avrupa, Rusya’n\u0131n Ukrayna’y\u0131 i\u015fgalinden bu yana giderek daha fazla K\u00fcrt petrol\u00fcne ba\u011f\u0131ml\u0131 hale geldi.<\/p>\n
ABD \u015fu ana kadar hem K\u00fcrtler aras\u0131ndaki gerilime hem de \u0130ran’\u0131n sald\u0131r\u0131lar\u0131na seyirci kal\u0131yor. Washington bu sorunlar\u0131n K\u00fcrtlerin i\u00e7 meseleleri oldu\u011funa inanabilir ama bu bir hatad\u0131r. Ha\u015fdi \u015eabi’nin y\u00fckseli\u015fi ve dolay\u0131s\u0131yla K\u00fcrt ihtilaflar\u0131ndan yararlanma yetene\u011fi, Washington’un grubun 2017’de Kerk\u00fck’\u00fc ele ge\u00e7irmesine r\u0131za g\u00f6stermesi de dahil olmak \u00fczere, ABD’nin son yirmi y\u0131lda Irak’taki angajman\u0131n\u0131n miras\u0131na do\u011frudan ba\u011flanabilir.<\/p>\n
K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi diren\u00e7li oldu\u011funu kan\u0131tlad\u0131 ancak bunun da s\u0131n\u0131rlar\u0131 var. B\u00f6lge ekonomisinin tamamen \u00e7\u00f6kmesi, sonu\u00e7ta b\u00f6lgeyi \u0130ran’a teslim olmaya zorlayacakt\u0131r. Uygulamada bu, \u0130ran’a KBY’nin kurumlar\u0131, silahl\u0131 kuvvetleri, s\u0131n\u0131rlar\u0131 ve en \u00f6nemlisi Erbil’deki ABD \u00fcss\u00fcn\u00fcn gelece\u011fi konusunda daha fazla s\u00f6z hakk\u0131 vermek anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n
Bunu \u00f6nlemek i\u00e7in ABD’nin, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi\u2019nin \u00f6zerkli\u011fini korumak ve b\u00fct\u00e7e yetkilerini ve Ha\u015fdi \u015eabi’nin zorlay\u0131c\u0131 taktiklerine maruz kalmadan Kerk\u00fck gibi tart\u0131\u015fmal\u0131 b\u00f6lgelerde se\u00e7imlerde yar\u0131\u015fma hakk\u0131n\u0131 yeniden tesis etmek i\u00e7in Ba\u011fdat’taki K\u00fcrt saflar\u0131n\u0131 birle\u015ftirmek amac\u0131yla K\u00fcrtler aras\u0131 gerilimlere arabuluculuk yapmas\u0131 gerekecektir.<\/p>\n
E\u011fer Washington \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 koruma konusunda ciddiyse, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi’ni, d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc tersine \u00e7evirmek i\u00e7in en iyi umudunun \u0130ran’a y\u00f6nelmek de\u011fil, taraflar\u0131n kendi i\u00e7 krizini ele almak oldu\u011funa ikna etmekle ba\u015flayabilir.<\/p>\n
\u0130kinci olarak ABD, arabuluculu\u011funu K\u00fcrdistan’\u0131n gaz rezervleri \u00fczerinde yo\u011funla\u015ft\u0131rabilir , bu da potansiyel olarak uzun vadede k\u00fcresel s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 giderirken K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi ekonomisini de destekleyebilir. KDP, sekt\u00f6r\u00fc ileriye ta\u015f\u0131mak ve yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131 \u00e7ekmek i\u00e7in siyasi ve anayasal me\u015fruiyete sahip; ancak gaz rezervleri esas olarak YNK kontrol\u00fcndeki b\u00f6lgelerde bulunuyor.<\/p>\n
ABD, bu gaz sahalar\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi ve Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131’n\u0131n do\u011fal gaz\u0131n \u201calt\u0131n \u00e7a\u011f\u0131\u201d olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde K\u00fcrdistan’\u0131n konumunun g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 konusundaki diyalo\u011fu te\u015fvik edebilir. YNK, ABD’nin deste\u011fiyle, KDP ile gelir payla\u015f\u0131m\u0131 anla\u015fmas\u0131n\u0131 da i\u00e7eren kapsaml\u0131 bir anla\u015fma yoluyla ekonomik \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 elde etmek i\u00e7in bask\u0131 yapabilece\u011fi yer tam da buras\u0131 – Ba\u011fdat veya Tahran’da de\u011fil, kendi evinde.<\/p>\n
B\u00f6yle bir i\u015flemsel kat\u0131l\u0131m, daha geni\u015f bir \u00e7\u00f6z\u00fcme do\u011fru at\u0131lan bir ad\u0131m olabilir. YNK, KDP’yi gelir biriktirmekle ve S\u00fcleymaniye’nin di\u011fer illerin gerisinde kalmas\u0131yla su\u00e7luyor , ancak S\u00fcleymaniye’nin gerilemesi YNK’nin gerilemesinin bir yans\u0131mas\u0131 olunca bu iddia zay\u0131fl\u0131yor.<\/p>\n
Korelasyon(kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ili\u015fki) tesad\u00fcfi de\u011fildir. YNK mevcut yoluna devam ederek S\u00fcleymaniye’nin 700.000 sakinini Barzani’nin \u00f6nderlik etti\u011fi ekonomik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden ay\u0131rma riskiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131yor ve bu da destek\u00e7ilerinin hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha da art\u0131racak.<\/p>\n
K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi’nin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcne seyirci kalmak, Irak K\u00fcrtleri ve ABD’nin b\u00f6lgedeki \u00e7\u0131karlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir felaket olacakt\u0131r. K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi’nin kaderi, geni\u015f Ortado\u011fu’nun s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n belirlenmesinde \u00f6nemli bir rol oynayacak.<\/p>\n
\n
Ranj Alaaldin<\/strong><\/p>\n Ranj Alaaldin, Kriz M\u00fcdahale Konseyi’nin y\u00f6neticisi, Orta Do\u011fu K\u00fcresel \u0130li\u015fkiler Konseyi \u00fcyesi ve D\u00fcnya Bankas\u0131’nda dan\u0131\u015fmand\u0131r.<\/p>\n \n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bu ay\u0131n ba\u015flar\u0131nda Beyaz Saray’a g\u00f6nderilen \u00f6zel bir mektupta K\u00fcrdistan B\u00f6lgesi’nin ba\u015fbakan\u0131, ABD m\u00fcdahale etmedi\u011fi takdirde K\u00fcrdistan’\u0131n ve Irak’\u0131n 2003 sonras\u0131 federal sisteminin yak\u0131n zamanda \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalaca\u011f\u0131 konusunda uyard\u0131. Mesrur Barzani, \u00f6zerk b\u00f6lge i\u00e7in siyasi ve ekonomik zorluklar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 ve Ba\u011fdat’ta giderek sald\u0131rganla\u015fan bir h\u00fck\u00fcmetin oldu\u011fu bir d\u00f6nemde ola\u011fan\u00fcst\u00fc uyar\u0131s\u0131n\u0131 yapt\u0131. K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1026852,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[31],"class_list":["post-1026851","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","tag-onemli"],"blocksy_meta":[],"seo_head":"\n