T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin kurulu\u015funun simgesi olan Lozan Antla\u015fmas\u0131 (24 Temmuz 1923), K\u00fcrdler i\u00e7in tam anlam\u0131yla bir kara g\u00fcnd\u00fcr. Bu antla\u015fma, K\u00fcrd ulusal haklar\u0131n\u0131n yok say\u0131ld\u0131\u011f\u0131, devletle\u015fme iradelerinin bast\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve K\u00fcrdistan’\u0131n d\u00f6rt par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcnerek esarete mahk\u00fbm edildi\u011fi tarih\u00ee bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131d\u0131r. Lozan’\u0131 do\u011fru okuyan herkes, T\u00fcrk devletinin emperyalist pazarl\u0131klar \u00fczerinden nas\u0131l kuruldu\u011funu ve K\u00fcrdlerin ba\u011f\u0131ms\u0131z bir varl\u0131k kazanmas\u0131n\u0131n nas\u0131l engellendi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcr. T\u00fcrk-\u0130slam sentezi ile Kemalist anlay\u0131\u015f, tarih boyunca K\u00fcrdlerin \u00f6n\u00fcn\u00fc kesmek \u00fczere ittifaklar kurmu\u015f, baz\u0131 i\u015fbirlik\u00e7i unsurlar\u0131 da bu s\u00fcrece alet etmi\u015ftir.<\/p>\n
Bug\u00fcn ayn\u0131 mant\u0131\u011f\u0131n “ikinci Lozan” olarak yeniden \u015fekillendirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. G\u00fcney K\u00fcrdistan\u2019daki k\u0131smi kazan\u0131mlar ve K\u00fcrdlerin devletle\u015fme olanaklar\u0131n\u0131n do\u011fmas\u0131, T\u00fcrk devletini, ortaklar\u0131n\u0131 ve uzant\u0131lar\u0131n\u0131 harekete ge\u00e7irmi\u015ftir. Birinci Lozan’a engel olamayan K\u00fcrdler bir as\u0131rl\u0131k bedel \u00f6derken, ikinci Lozan’a engel olamayanlar \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 50-100 y\u0131l\u0131 kapsayacak yeni bir esaret d\u00f6neminin sorumlulu\u011funu ta\u015f\u0131yacakt\u0131r.<\/p>\n
Bu kritik s\u00fcre\u00e7te, T\u00fcrk devletinin politikalar\u0131n\u0131 a\u015famayan, Misak-\u0131 Milli s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 savunan, i\u015fgalci devletin “demokratikle\u015fmesinden” bahseden ve K\u00fcrdlerin devletle\u015fmesini “tehlike” olarak g\u00f6ren \u00e7evreler \u2013PKK ve onun alt-sistem uzant\u0131lar\u0131 dahil\u2013 TC’nin restorasyonuna ve K\u00fcrd ulusal haklar\u0131n\u0131n belirsiz bir gelece\u011fe ertelenmesine hizmet etmektedir. “Devlet veya federasyon istemiyoruz” diyerek Lozan ile \u00e7izilen s\u0131n\u0131rlara sayg\u0131 duyan anlay\u0131\u015f, fiilen ikinci Lozan’\u0131n g\u00f6n\u00fcll\u00fc fig\u00fcran\u0131 haline gelmi\u015ftir. Bu rol mahk\u00fbm edilmedik\u00e7e kazanan yine TC, kaybeden ise K\u00fcrdler olacakt\u0131r.<\/p>\n
Ulusal ittifak, birlik ve “K\u00fcrd Milli Kongresi” tart\u0131\u015fmalar\u0131 uzun y\u0131llard\u0131r K\u00fcrd siyasetinin merkezinde yer almaktad\u0131r. Bu talepleri kimi \u00e7evreler iyi niyetle dile getirirken, Kuzey K\u00fcrdistan\u2019daki bir\u00e7ok ki\u015fi ve kurum bunlar\u0131 PKK\u2019nin kontrol stratejisine hizmet etmek i\u00e7in kullanmaktad\u0131r.<\/p>\n
PKK, ilk g\u00fcnden (1970’ler) itibaren T\u00fcrk Gladio’su taraf\u0131ndan tasarlanm\u0131\u015f bir ta\u015feron \u00f6rg\u00fct olarak konumlanm\u0131\u015ft\u0131r. Temel amac\u0131, asimile edilemeyen ve milli uyan\u0131\u015fa y\u00f6nelen K\u00fcrdleri kontrol alt\u0131na almak, onlar\u0131 Kemalist-sol ideolojiyle zehirleyerek \u00f6z de\u011ferlerinden ve dindar-milliyet\u00e7i kesimden koparmak, ger\u00e7ek ulusal devletle\u015fme iradesini daha do\u011fmadan bo\u011fmakt\u0131r. Hem sopa hem de s\u00f6zde “e\u011fitici” rol\u00fcyle K\u00fcrd milli ruhunu \u00e7\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015f, on binlerce samimi evlad\u0131 i\u00e7 infazlarla katletmi\u015f, yeti\u015fmi\u015f beyin kadrolar\u0131n\u0131 imha etmi\u015ftir. \u00d6calan\u2019\u0131n bizzat itiraf etti\u011fi “15 bin i\u00e7 infaz” ger\u00e7e\u011fi bile bu karanl\u0131k yap\u0131y\u0131 gizleyememektedir. PKK, K\u00fcrdistan’\u0131n d\u00f6rt par\u00e7as\u0131nda da K\u00fcrdlerin ger\u00e7ek d\u00fc\u015fmanlar\u0131ndan biri olarak durmaktad\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcrk devleti ise PKK’yi bir alt-sistem olarak konumland\u0131rarak K\u00fcrdistan’\u0131 dolayl\u0131 yoldan kontrol etmeyi tercih etmi\u015ftir. Bu strateji, alternatif K\u00fcrd yap\u0131lar\u0131n\u0131n do\u011fmas\u0131n\u0131 engellemekte ve t\u00fcm akt\u00f6rleri hiyerar\u015fik bir ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkisi \u2013yani kontroll\u00fc muhalefet\u2013 i\u00e7inde tutmaktad\u0131r. Bu stratejinin en somut ve g\u00fcncel \u00f6rne\u011fi, 28-29 Mart 2026 tarihinde Diyarbak\u0131r\u2019da d\u00fczenlenen “K\u00fcrt Milli Platformu” kurulu\u015f konferans\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Bu Platform, oport\u00fcnist unsurlar, utanga\u00e7 apocular ile PKK yede\u011fine girmeye haz\u0131r \u00e7evreler taraf\u0131ndan organize edilmi\u015ftir. Konferansta “milli birlik”, “ortak irade” ve “K\u00fcrt ulusal haklar\u0131” gibi y\u00fcksek sesli sloganlar \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131lsa da, as\u0131l hedef ikinci Lozan’\u0131 K\u00fcrdlerin eliyle me\u015frula\u015ft\u0131rmak ve muhalif kesimleri de bu tuza\u011fa \u00e7ekmektir. “Stat\u00fc”, “resmi dil” ve “kendi kaderini tayin” talepleri, ger\u00e7ek bir ulusal devletle\u015fme iradesini yans\u0131tmamakta; aksine, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin restorasyonuna ve Lozan s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n K\u00fcrdler taraf\u0131ndan kabul\u00fcne hizmet eden oport\u00fcnist bir manevradan ibarettir.<\/p>\n
Bu giri\u015fim, ge\u00e7mi\u015fteki “Ulusal Kongre” oyunlar\u0131n\u0131n yeni bir versiyonudur. Temel amac\u0131, K\u00fcrd halk\u0131n\u0131 mevcut sistemin i\u00e7ine \u00e7ekmek ve s\u00f6m\u00fcrgeci sistemin bir alt unsuru olan PKK’yi “K\u00fcrd iradesi” maskesiyle daha da me\u015frula\u015ft\u0131rmakt\u0131r. Son d\u00f6nemde Abdullah \u00d6calan\u2019\u0131n “Ulusal Kongre” ve “K\u00fcrdlerin Birli\u011fi” \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 yeniden g\u00fcndeme getirmesi de ayn\u0131 kirli oyunun par\u00e7as\u0131d\u0131r. Art\u0131k herkes g\u00f6rmelidir ki, bu \u00e7a\u011fr\u0131lar ikinci Lozan’\u0131 hayata ge\u00e7irmek \u00fczere tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Lozan’\u0131n en b\u00fcy\u00fck savunucusu ve ikinci Lozan’\u0131n ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olan ta\u015feron PKK mahk\u00fbm edilmeden, ulusal birlikten veya kongreden s\u00f6z etmek siyasi sahtek\u00e2rl\u0131kt\u0131r. Diyarbak\u0131r’daki “K\u00fcrt Milli Platformu” gibi olu\u015fumlar da ayn\u0131 sahtek\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Lozan\u2019a kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmayan, ikinci bir Lozan ile i\u015fgali me\u015frula\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fan bu t\u00fcr anlay\u0131\u015flar kararl\u0131l\u0131kla reddedilmelidir.<\/p>\n
K\u00fcrdler, yeni Lozan’\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmamak i\u00e7in sistemin t\u00fcm oyunlar\u0131n\u0131 ve t\u00fcm kanatlar\u0131n\u0131 \u2013PKK ta\u015feronlu\u011funu, oport\u00fcnist platformlar\u0131 ve i\u015fbirlik\u00e7i \u00e7evreleri\u2013 y\u00fcksek sesle ve kararl\u0131l\u0131kla reddetmelidir. Ger\u00e7ek ulusal birlik ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k iradesi, ancak bu hiyerar\u015fik sistemin \u00f6tesine ge\u00e7en, Lozan’\u0131 ve onun t\u00fcm uzant\u0131lar\u0131n\u0131 k\u00f6kten reddeden yeni bir siyasi hatla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
S\u00fcleyman Akkoyun<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00fcrkiye Cumhuriyeti’nin kurulu\u015funun simgesi olan Lozan Antla\u015fmas\u0131 (24 Temmuz 1923), K\u00fcrdler i\u00e7in tam anlam\u0131yla bir kara g\u00fcnd\u00fcr. Bu antla\u015fma, K\u00fcrd ulusal haklar\u0131n\u0131n yok say\u0131ld\u0131\u011f\u0131, devletle\u015fme iradelerinin bast\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve K\u00fcrdistan’\u0131n d\u00f6rt par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcnerek esarete mahk\u00fbm edildi\u011fi tarih\u00ee bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131d\u0131r. Lozan’\u0131 do\u011fru okuyan herkes, T\u00fcrk devletinin emperyalist pazarl\u0131klar \u00fczerinden nas\u0131l kuruldu\u011funu ve K\u00fcrdlerin ba\u011f\u0131ms\u0131z bir varl\u0131k […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1036675,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[31],"class_list":["post-1037656","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kurdistan","tag-onemli"],"blocksy_meta":[],"seo_head":"\n