Kavramlar, toplumsal ve do\u011fal ger\u00e7ekli\u011fin soyutlamalar\u0131d\u0131r. Bu soyutlamalar, s\u00fcrekli de\u011fi\u015fim ve hareket halindeki toplumsal ya\u015famla ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 koparmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece anlaml\u0131 ve bilimsel kal\u0131r. Ancak kavramlar tarihsel s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde zenginle\u015febildi\u011fi gibi daralabilir, bazen de tamamen kar\u015f\u0131t\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015febilir. Milliyet\u00e7ilik, bu diyalekti\u011fin en \u00e7arp\u0131c\u0131 ve karma\u015f\u0131k \u00f6rneklerinden biridir.<\/p>\n
Milliyet\u00e7ili\u011fin k\u00f6kleri 18. y\u00fczy\u0131l sonu Ayd\u0131nlanma d\u00fc\u015f\u00fcncesine ve Frans\u0131z Devrimi\u2019ne uzan\u0131r. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta feodalizme ve mutlak monar\u015filere kar\u015f\u0131 “halk egemenli\u011fi” fikriyle \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirici bir rol oynam\u0131\u015f, “millet” kavram\u0131n\u0131 dini ve hanedan ba\u011flar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z, ortak dil, k\u00fclt\u00fcr ve co\u011frafya temelinde siyasal bir topluluk olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu haliyle milliyet\u00e7ilik, imparatorluklar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesinde ve modern ulus-devletlerin kurulu\u015funda devrimci bir itici g\u00fc\u00e7 olmu\u015ftur.<\/p>\n
Fakat 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren ayn\u0131 milliyet\u00e7ilik, emperyalizmin ve s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fin ideolojik arac\u0131 haline gelmi\u015ftir. “\u00dcst\u00fcn \u0131rk”, “tarihsel misyon” ve “ya\u015fam alan\u0131” gibi s\u00f6ylemlerle ezen uluslar\u0131n egemenli\u011fini me\u015frula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f; 20. y\u00fczy\u0131lda fa\u015fizmle zirveye \u00e7\u0131karak Yahudi Soyk\u0131r\u0131m\u0131, s\u00f6m\u00fcrge katliamlar\u0131 ve d\u00fcnya sava\u015flar\u0131yla an\u0131l\u0131r olmu\u015ftur. Horkheimer ve Adorno’nun Ayd\u0131nlanman\u0131n Diyalekti\u011fi’nde ustaca \u00e7\u00f6z\u00fcmledi\u011fi gibi, \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirici ba\u015flang\u0131\u00e7lar zamanla kendi kar\u015f\u0131tlar\u0131na evrilebilmektedir. Marx’\u0131n burjuvazinin tarihteki ikili rol\u00fcne yapt\u0131\u011f\u0131 vurgu da bu diyalekti\u011fin klasik \u00f6rne\u011fidir: \u0130ktidar \u00f6ncesi devrimci, iktidar sonras\u0131 tutucu ve bask\u0131c\u0131.<\/p>\n
\u0130\u015fte milliyet\u00e7ili\u011fin bu ikili karakteri, ezen ulus milliyet\u00e7ili\u011fi ile ezilen ulus milliyet\u00e7ili\u011fini ayn\u0131 kefeye koymay\u0131 imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lar:<\/p>\n
Birincisi egemenli\u011fini s\u00fcrd\u00fcrmek, asimilasyon ve ink\u00e2r politikalar\u0131 uygulamak i\u00e7in kullan\u0131l\u0131rken;<\/p>\n
\u0130kincisi ulusal bask\u0131dan, s\u00f6m\u00fcrgecilikten ve k\u00fclt\u00fcrel yok say\u0131lmadan kurtulu\u015fun en etkili silah\u0131 haline gelebilir.<\/p>\n
Bu ayr\u0131m, Lenin’den Fanon’a, Cabral’dan Nkrumah’a kadar bir\u00e7ok anti-s\u00f6m\u00fcrgeci d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr taraf\u0131ndan da vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u0130ktidar olan, devletle\u015fen milliyet\u00e7ilik kolayca bask\u0131c\u0131 bir niteli\u011fe b\u00fcr\u00fcn\u00fcrken; hen\u00fcz devletle\u015fme deneyimi ya\u015famam\u0131\u015f, ezilen bir milletin milliyet\u00e7ili\u011fi \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirici potansiyelini b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde korur. Tarih bu ayr\u0131m\u0131 say\u0131s\u0131z \u00f6rnekle do\u011frular:<\/p>\n
Filistin milliyet\u00e7ili\u011fi, \u0130srail i\u015fgaline ve yerinden edilmeye kar\u015f\u0131 direni\u015fin sembol\u00fc haline gelmi\u015ftir.<\/p>\n
Cezayir’in FLN \u00f6nderli\u011findeki ulusal kurtulu\u015f m\u00fccadelesi, Frans\u0131z s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fine kar\u015f\u0131 kanl\u0131 bir zaferle sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Libya’da \u00d6mer Muhtar \u00f6nderli\u011findeki Senusi direni\u015fi (1911-1932), \u0130talyan fa\u015fist i\u015fgaline kar\u015f\u0131 20 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n gerilla sava\u015f\u0131yla ezilen ulus milliyet\u00e7ili\u011finin en destans\u0131 \u00f6rneklerinden biridir.<\/p>\n
Gana’da Kwame Nkrumah \u00f6nderli\u011findeki Pan-Afrika milliyet\u00e7ili\u011fi, Britanya s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fine kar\u015f\u0131 bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l ve kitlesel seferberlikle 1957’de ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 kazanm\u0131\u015ft\u0131r ve Afrika’daki dekolonizasyon dalgas\u0131n\u0131 tetiklemi\u015ftir.<\/p>\n
Haiti Devrimi (1791-1804), k\u00f6lele\u015ftirilmi\u015f bir halk\u0131n Frans\u0131z s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fine kar\u015f\u0131 zaferle sonu\u00e7lanan ilk ba\u015far\u0131l\u0131 anti-kolonyal ayaklanmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Vietnam milliyet\u00e7ili\u011fi, Ho Chi Minh \u00f6nderli\u011finde \u00f6nce Frans\u0131zlara, ard\u0131ndan Amerikan i\u015fgaline kar\u015f\u0131 birle\u015fik ve kararl\u0131 bir direni\u015f yaratm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u0130rlanda milliyet\u00e7ili\u011fi (Easter Rising’den Sinn F\u00e9in’e) \u0130ngiliz egemenli\u011fine kar\u015f\u0131 y\u00fczy\u0131ll\u0131k m\u00fccadeleyi, Hindistan’da Gandhi \u00f6nderli\u011findeki Kongre hareketi ise kitlesel sivil itaatsizlikle Britanya s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fini simgeler.<\/p>\n
Bu \u00f6rnekler sol, anti-emperyalist ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc \u00e7evrelerde genel olarak me\u015fru ve desteklenir g\u00f6r\u00fcl\u00fcr; \u00e7\u00fcnk\u00fc bunlar e\u015fitlik, kendi kaderini tayin hakk\u0131 ve emperyalizme kar\u015f\u0131 savunma talebidir.<\/p>\n
PKK ve K\u00fcrd milliyet\u00e7ili\u011fi ili\u015fkisi ise vahim ve affedilemez bir ihanet \u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n
PKK, kitlesel deste\u011finin ezici \u00e7o\u011funlu\u011funu K\u00fcrd ulusal kimli\u011finin ezilmi\u015fli\u011fine, ink\u00e2r\u0131na ve asimilasyona kar\u015f\u0131 duyulan derin tepkiden \u2013yani K\u00fcrd ulusal potansiyelinden\u2013 almaktad\u0131r. Buna ra\u011fmen \u00f6rg\u00fct, \u00f6zellikle \u00d6calan’\u0131n 2000’li y\u0131llardan itibaren geli\u015ftirdi\u011fi \u00e7izgide milliyet\u00e7ili\u011fe sistematik bir kin beslemi\u015f, onu “gerici”, “dar”, “ilkel” ve “tutucu” ilan etmi\u015ftir. Burada as\u0131l mesele, basit bir teorik yan\u0131lg\u0131 veya taktik hata de\u011fildir. \u00d6calan’\u0131n bug\u00fcne kadar yapt\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm k\u00f6t\u00fcl\u00fckler, 1970’li y\u0131llarda kendisine y\u00fcklenen misyonun do\u011frudan sonucudur. Bu misyon, bilmemezlikten, yanl\u0131\u015f de\u011ferlendirmeden veya iyi niyetli bir hatadan kaynaklanmamaktad\u0131r; tam tersine, tercih edilmi\u015f, bilin\u00e7li ve sistematik bir k\u00f6t\u00fcl\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n
\u00d6calan, K\u00fcrd milletinin ger\u00e7ek anlamda \u00f6zg\u00fcrle\u015fmesini, ba\u011f\u0131ms\u0131z ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ulusal varolu\u015fa kavu\u015fmas\u0131n\u0131 engellemek \u00fczere konumland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir akt\u00f6rd\u00fcr. “Her t\u00fcrl\u00fc milliyet\u00e7ili\u011fe kar\u015f\u0131y\u0131m” s\u00f6ylemi (24 Ekim 2008 tarihli a\u00e7\u0131klamas\u0131nda “T\u00fcrk, K\u00fcrt, Arap, Alman fark etmez, hepsine kar\u015f\u0131y\u0131m, her t\u00fcrl\u00fc milliyet\u00e7ili\u011fi lanetliyorum” demesi) bu misyonun en \u00e7\u0131plak itiraf\u0131d\u0131r. Hen\u00fcz egemenlik ve devletle\u015fme deneyimi ya\u015famam\u0131\u015f, dolay\u0131s\u0131yla kar\u015f\u0131t\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmemi\u015f bir K\u00fcrd milliyet\u00e7ili\u011fini Holokost’la an\u0131lan Alman milliyet\u00e7ili\u011fiyle, Ermeni-Rum-S\u00fcryani-K\u00fcrd katliamlar\u0131yla\/soyk\u0131r\u0131mlar\u0131yla an\u0131lan T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fiyle veya Enfal-Halep\u00e7e soyk\u0131r\u0131mlar\u0131yla an\u0131lan Arap milliyet\u00e7ili\u011fiyle ayn\u0131 kefeye koymak, ak\u0131l ve tarih d\u0131\u015f\u0131 bir skandald\u0131r.<\/p>\n
PKK, kurulu\u015funda “Ba\u011f\u0131ms\u0131z Birle\u015fik K\u00fcrdistan” \u015fiar\u0131n\u0131 taktiksel ve konjonkt\u00fcrel bir zorunluluk olarak kullanm\u0131\u015ft\u0131r. 1970’li y\u0131llarda bu slogan\u0131 benimsemeyen bir yap\u0131n\u0131n K\u00fcrdistan’da kitlesel taban bulma ve varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme \u015fans\u0131 yoktu. Ancak \u00f6rg\u00fct, bu ideali hi\u00e7bir zaman samimi ve stratejik bir hedef olarak benimsememi\u015ftir. \u00d6zellikle 2000’li y\u0131llardan itibaren “demokratik konfederalizm” gibi mu\u011flak, sistem i\u00e7i ve ulusal iradeyi suland\u0131ran bir modele evrilerek as\u0131l misyonunu a\u00e7\u0131k etmi\u015ftir. Bu evrilme, K\u00fcrd ulusal enerjisini bilin\u00e7li olarak zay\u0131flatman\u0131n, pazarl\u0131k masalar\u0131na ve egemen g\u00fc\u00e7lerle uzla\u015fmaya kanalize etmenin ideolojik k\u0131l\u0131f\u0131d\u0131r. \u00d6calan’\u0131n varolu\u015f misyonu, K\u00fcrd \u00f6zg\u00fcrle\u015fmesini sabote etmekten ibarettir; bu misyon 1970’lerden beri de\u011fi\u015fmemi\u015ftir, sadece y\u00f6ntemleri ve ambalaj\u0131 de\u011fi\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
T\u00fcrkiye’deki dev\u015firme ayd\u0131n gelene\u011fi de bu ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc beslemektedir. “Her t\u00fcrl\u00fc milliyet\u00e7ili\u011fe kar\u015f\u0131y\u0131m” diyenlerin \u00e7o\u011fu, sistemle aralar\u0131na mesafe koyamam\u0131\u015f veya “sistem d\u0131\u015f\u0131 talebim yok” g\u00fcvencesi verme ihtiyac\u0131 hissedenlerdir. K\u00fcrd milliyet\u00e7ili\u011fini mahk\u00fbm etmek, ezilen bir ulusun en temel me\u015fru savunma ve \u00f6zg\u00fcrle\u015fme aray\u0131\u015f\u0131n\u0131 baltalamakt\u0131r. Filistin’de, Cezayir’de, Libya’da, Gana’da, Haiti’de, Vietnam’da veya \u0130rlanda’da ezilen uluslar\u0131n taleplerine sempati duyan herkes, K\u00fcrdler s\u00f6z konusu oldu\u011funda ayn\u0131 ilkeyi savunmak zorundad\u0131r.<\/p>\n
Aksi takdirde evrensel \u00f6zg\u00fcrl\u00fck s\u00f6ylemi, se\u00e7ici ve utan\u00e7 verici bir ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fc\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr. K\u00fcrd halk\u0131n\u0131n ulusal varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, dilini, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc ve kendi kaderini tayin hakk\u0131n\u0131 tan\u0131mak, bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 evrensel \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ilkeleriyle tutarl\u0131 olman\u0131n en temel s\u0131nav\u0131d\u0131r. Bu, milliyet\u00e7i olmak de\u011fildir; insan \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yana olmakt\u0131r.<\/p>\n
S\u00fcleyman Akkoyun<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Kavramlar, toplumsal ve do\u011fal ger\u00e7ekli\u011fin soyutlamalar\u0131d\u0131r. Bu soyutlamalar, s\u00fcrekli de\u011fi\u015fim ve hareket halindeki toplumsal ya\u015famla ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131 koparmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece anlaml\u0131 ve bilimsel kal\u0131r. Ancak kavramlar tarihsel s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde zenginle\u015febildi\u011fi gibi daralabilir, bazen de tamamen kar\u015f\u0131t\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015febilir. Milliyet\u00e7ilik, bu diyalekti\u011fin en \u00e7arp\u0131c\u0131 ve karma\u015f\u0131k \u00f6rneklerinden biridir. Milliyet\u00e7ili\u011fin k\u00f6kleri 18. y\u00fczy\u0131l sonu Ayd\u0131nlanma d\u00fc\u015f\u00fcncesine ve Frans\u0131z Devrimi\u2019ne uzan\u0131r. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1038071,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[26],"tags":[31],"class_list":["post-1038070","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-forum","tag-onemli"],"blocksy_meta":[],"seo_head":"\n